پیش از این درباره دیه گردن، دیه سر، دست، پا و … صحبت کردیم، حالا وقت آن است که درباره آسیب دنده و دیه استخوان دنده با شما صحبت کنیم. در یک زندگی اجتماعی لازم است که قوانین با جدیت رعایت شود. زندگی در اجتماع نیازمند رعایت قوانین است و برای حفظ آرامش اجتماع با قانونشکنان با جدیت برخورد میشود؛ بنابراین هرگونه تعرض افراد نسبت به حقوق دیگران که موجب آسیب به افراد جامعه شود، مشمول مجازات میگردد. یکی از این مجازاتها، مجازاتهایی است که بابت آسیب به جسم افراد تعیینشده است.
کسی که به هر نحو عمداً یا تصادفی موجب آسیب به افراد جامعه میشود بهطوریکه به سلامتی جسمانی طرف مقابل آسیب برسد، موظف به پرداخت دیه میباشند. دیه استخوان دنده یکی از انواع دیههای مشخص شده در قانون است.
براساس قوانین کیفری ایران هر نوع تعرض افراد به سلامت جسمانی دیگران جرم است اما مجازات این جرم براساس میزان جرم ارتکابی مشخص میشود و برای این افراد مجازاتهای متفاوتی براساس میزان آسیب مشخص شده است.
در این مقاله قصد داریم که در زمینه دیه استخوان دنده صحبت کنیم. زمانی که از دیه حرف میزنیم، باید اشاره کنیم که دیه استخوان دنده در سه سطح مختلف تعیین میشود، شکستن استخوان، در رفتن استخوان و ترک خوردن استخوان را شامل میشود.
انواع جرائم علیه تمامیت جسمانی
در قانون مجازات ایران، جرائم کیفری از نظر میزان مجازات در 4 دسته کلی طبقهبندی میشوند. به طور معمول وکلا و حقوقدانان جرائم را در یکی از این چهار حوزه بررسی میکنند:
1- جرم علیه اشخاص
2- جرم علیه اموال
3- جرم علیه نظم جامعه
4- جرم علیه آسایش عمومی
یکی از جرائم مهم علیه اشخاص، انواع جرائمی است که موجب آسیب به انسانها میشود و به سلامت جسمانی افراد صدمه میزند. این نوع از جرائم در قانون ایران از طریق دیه یا قصاص مجازات میشود.

قصاص
قصاص مجازاتی است که در قبال جرائم عمدی تعیین میشود. به عبارتی هرکس عامدانه موجب آسیب دیگری یا مرگ او شود، باید قصاص گردد.
به عنوان مثال ، قتل عمد را میتوان تعرض افراد به زندگی انسانها دانست و مجازات آن قصاص نفس تعیین شده است. همچنین اگر فردی عامدانه روی دیگری اسید بپاشد یا عضوی را قطع کند قصاص خواهد شد.
اما درصورتیکه آسیب عمدی نباشد یا فرد آسیبدیده به هر دلیل از قصاص گذشت کند، میتواند طلب دیه نماید.
دیه
همانطور که گفتیم در جرم عمدی، فرد مرتکب قصاص خواهد شد اما اگر آسیب وارد شده به فرد عامدانه نباشد تکلیف چیست؟ در این حالت ، مجازات مشخص شده برای فرد براساس آسیب دیه یا اُرش میباشد. همچنین در حالتی که براساس قانون به هر دلیل امکان اجرای قصاص نباشد، دیه معین میشود.
مثلاً اگر فردی عامدانه به بینایی فرد دیگر آسیبزده باشد باید قصاص شود اما اگر به هر دلیلی امکان قصاص نباشد و مجازات قصاص موجب آسیب به اعضای دیگر شود یا موجب مرگ فرد شود، در این حالت دادگاه دیه مشخص میکند.

تفاوت دیه مقرر و اُرش
دیه مقرر: منظور از دیه مقرر دیهای است که مبلغ آن از قبل مشخص و معین شده است.
اُرش: ارش زمانی است که در قانون مبلغ مشخصی برای دیه تعیین نشده است بنابراین قاضی براساس نظر پزشکی قانونی و شدت آسیب به اعضا یا منافع آنها دیهای مشخص میکند که به آن اُرش میگویند.
دیه شکستن استخوان دنده
دنده 24 استخوان است که در دو طرف قفسه سینه وجود دارد و از ستون مهرهها شروع میشود و به جناغ سینه پایان مییابد.
براساس ماده 653 قانون مجازات اسلامی مصوب سال 92 درصورتیکه فردی دنده محیط به قلب فرد قربانی که یکی از دندههای محافظ قلب است بپردازد، باید یک چهلم دیه کامل را پرداخت کند. همچنین شکستن هرکدام از دندهها به میزان یک صدم دیه کامل در عوض هر دنده میباشد.

دیه کامل چیست؟
دیه مبالغ معینی از پول نقد است که در قانون مشخص شده است اما آیا دیه مبلغ ثابت و مشخصی دارد یا مبلغ آن در هر سال تغییر میکند؟
باید بگوییم در قانون مبلغ دیه به عنوان درصدی از دیه انسان کامل مشخص میشود و دیه انسان کامل در اول هر سال براساس تورم مشخص میشود.
بنابراین برای دیه انسان کامل یک مبلغ مشخص وجود دارد که دیه اعضای مختلف بدن به صورت درصدی از آن مشخص میشود.البته باید بدانید که دیه انسان در ماههای مختلف سال با هم تفاوت دارند؛ مثلا دیه در ماههای حرام بیشتراست و دیه زن در جرائمی که مجازات آن با یک سوم دیه کامل انسان یکسان باشد با مرد یکسان است در موارد دیگر دیه زن نصف دیه مرد میباشد.
در سال 1402 دیه انسان کامل 900 میلیون تومان مشخص شد و دیه زن 450 میلیون تومان است. همچنین در ماههای ذیالقعده، ذیالحجه، محرم و رجب دیه مرد یک میلیارد و دویست میلیون تومان و دیه زن 600 میلیون تومان میباشد.
دیه در رفتن استخوان دنده
در رفتگی به معنای خارج شدن استخوان از محل مفصل آن است. در رفتگی میتواند جا انداخته شود و پس از استراحت و مصرف دارو درمان میشود. البته در برخی موارد برای درمان نیاز به جراحی نیز هست. استخوانهای دنده نیز ممکن است از محل اتصال دچار دررفتگی شود.
براساس ماده 654 قانون مجازات درصورتیکه یکی از دندههای اطراف قلب قربانی در برود، هفت و نیم هزارم دیه کامل برای قربانی مشخص میشود که معادل 6 میلیون و 750 هزار تومان است و در صورتی دنده مورد نظر نزدیک قلب نباشد، به میزان پنج هزارم دیه کامل به فرد آسیبدیده تعلق میگیرد که معادل 4 میلیون و پانصد هزار تومان برای هر دنده میباشد.
دیه ترک خوردن استخوان دنده
ترک خوردن استخوان دنده آسیبی است که معمولاً در اثر دعوا، تصادف یا ضربوجرح و مواردی از این دست ایجاد میشود. در این حالت نوع آسیب براساس نظر پزشکی قانونی تعیین میشود.همچنین عامدانه بودن یا عامدانه نبودن جرم نیز مدنظر قرار میگیرد.
براساس ماده 654 قانون مجازات اسلامی، اگر محدوده دنده ترک برداشته اطراف قلب باشد، یک هشتم دیه انسان کامل و اگر دنده در محیط قلب نباشد هفتهزارم دیه کامل دیه به فرد تعلق میگیرد.
مشاوره حقوقی دیه شکستن، در رفتن و ترک خوردن استخوان دنده
در این مقاله با مجازات انواع دیه آسیبهای دنده بیشتر آشنا شدیم؛ اما لازم است بدانید که در صورت درگیر شدن در پروندههای دیه و مسائل مرتبط با آن، مشورت و راهنمایی یک وکیل حرفهای میتواند انتخاب مناسبی برای حل مشکلات پرونده باشد.
تیم حقوقی سامانه عدلاک آماده پشتیبانی و حمایت از حقوق قانونی شما عزیزان میباشد. شما میتوانید سوالات حقوقی خود را در پایین همین صفحه مطرح کنید یا از طریق شماره تلفنهای موجود در این صفحه به صورت تلفنی یا حضوری با ما ارتباط برقرار کنید و از مشورت تیم حقوقی ما برای مشکلات خود کمک بگیرید.فراموش نکنید در روزهای سخت ما در کنار شما هستیم.